أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

355

قانون ( فارسى )

شود . اگر لثه باد كرد و آماسيد و علاج‌پذير نبود ، بايد داغ كرد . و بهترين عمل اين است : پشم بر ميل بپيچند و در روغن زيتون جوشان نهند و چندين بار بر لثه مالند تا ورم فرو نشيند و سپيد رنگ گردد . اگر ورم از رطوبت زائده بود ، اول با روغنهاى گرم و عسل و روغن زيتون و خرما و رب ميوه‌هاى گرمىبخش مضمضه كند و بعدا تحليل‌برنده‌هاى بسيار قوى كه ذكر شده است استعمال كند . فصل دوم خونريزى لثه سوختهء شب با سركه خاموش شده با دوچندان نمك و يك و نيم آن زاج سرخ ( زاج سورى ) بر آن بپاشند . شاه ماهى نمك‌سود را بسوزانند تا مانند اخگر شود ، يك جزء از خاكستر آن و دو جزء از گل محمدى خشكيده ، آس و سوختهء عدس هريك يك جزء ، سماق ، زاج سرخ دو جزء ، شكوفهء گورگياه سه جزء مخلوط شود و به كار برند . فصل سوم تركهاى لثه كه با تركهاى لب يك علاج دارد و ذكر خواهد شد . فصل چهارم قرحه و ناسور و خوره در لثه قرحه‌هاى لثه سه حالت دارند : ساده ، متعفن ، خوره‌اى . علاج قرحهء ساده ضمن علاج زخم دهان است ، اگر شروع به تعفن كرده با ثمر سرو كوهى و گياه سه كوهه مداوا شود ، اگر بهره نداد ، مازوج يك جزء ، مرّ نيم جزء ، با روغن گل مخلوط كنند . مضمضه با سركهء پياز دشتى ، شير الاغ ، آب‌پز برگ زيتون ، گل ، عدس ، مازوج ، چشم انار ، مفيد است . قرحهء خوره‌اى اگر شديد است ، بايد « فلفنديون » ويژهء علاج اين بيمارى - كه در اقرابادين آمده - استعمال گردد . ناصور هم همين‌طور ؛ سپس داروهاى گيرنده بر آن نهند كه در اين‌باره : ثمر گز ، عاقرقرحا هريك سه درهم ، ماميران يك درهم ، هليلهء زرد دو درهم ، گل خشكيده دو درهم ،